Quyền riêng tư khi dùng AI: dữ liệu bạn gõ vào đi đâu?

Bạn dán hợp đồng, bảng lương hay danh sách khách hàng vào AI để nhờ tóm tắt? Trước khi làm vậy, nên biết dữ liệu đó đi đâu. Đọc xong bài này, bạn sẽ biết ba điều có thể xảy ra với tin nhắn của bạn, cách chỉnh cài đặt trong ChatGPT, Claude, Gemini, những gì không nên gõ vào, và một danh sách kiểm tra 5 phút.

Ba điều có thể xảy ra với tin nhắn của bạn

Khi bạn dùng một ứng dụng AI chạy trên máy chủ của hãng, tin nhắn được gửi lên đó để mô hình xử lý. Sau đó, tuỳ ứng dụng và cài đặt, có thể xảy ra:

1. Được lưu lại: trong lịch sử trò chuyện để bạn xem lại. Khi bạn xoá, hệ thống thường còn giữ thêm một thời gian trước khi xoá hẳn.
2. Được dùng để huấn luyện mô hình đời sau: với gói cá nhân, việc này thường tuỳ một công tắc trong cài đặt.
3. Được người xem xét: một số hội thoại có thể được nhân viên hoặc đối tác của hãng đọc, ví dụ để kiểm tra an toàn.

Cài đặt trong từng ứng dụng (gói cá nhân)

Theo trang trợ giúp chính thức, kiểm tra ngày 14/10/2026. Tên menu có thể đổi theo thời gian.

ChatGPT (Free, Go, Plus, Pro)

• OpenAI có thể dùng nội dung bạn gửi để cải thiện mô hình. Muốn tắt: Settings → Data controls → Improve the model for everyone. Tắt chỉ áp dụng cho các cuộc trò chuyện mới, không xoá cuộc cũ.
• Temporary Chat (trò chuyện tạm thời): không dùng để huấn luyện, không hiện trong lịch sử, không tạo bộ nhớ; OpenAI có thể giữ bản sao tối đa 30 ngày vì lý do an toàn.
• Cuộc trò chuyện đã xoá được lên lịch xoá hẳn trong 30 ngày, trừ một số trường hợp phải giữ vì lý do an ninh hoặc pháp lý.

Claude (Free, Pro, Max)

• Từ thông báo ngày 28/08/2025, người dùng tự chọn có cho dùng hội thoại để huấn luyện hay không. Công tắc: Settings → Privacy → Help Improve our AI models.
• Nếu cho phép, Anthropic có thể giữ dữ liệu tới 5 năm (đã tách khỏi danh tính tài khoản). Nếu không, thời hạn 30 ngày như trước vẫn áp dụng.
• Hội thoại bị hệ thống an toàn gắn cờ vẫn có thể được dùng cho mục đích an toàn, kể cả khi bạn tắt công tắc.
• Incognito chat (biểu tượng bóng ma khi mở cuộc mới): không dùng để huấn luyện, không hiện trong lịch sử, vẫn được giữ 30 ngày.

Gemini (ứng dụng Gemini)

• Công tắc Keep Activity: khi bật, hoạt động tự xoá sau 18 tháng theo mặc định (đổi được thành 3 hoặc 36 tháng).
• Một số hội thoại được người xem xét, kể cả nhà cung cấp dịch vụ được đào tạo; những hội thoại này được giữ tới 3 năm, kể cả khi bạn xoá hoạt động.
• Khi tắt Keep Activity, hội thoại vẫn được giữ 72 giờ và không dùng để huấn luyện, trừ khi bạn gửi phản hồi.
• Temporary chat: không dùng để huấn luyện hay cho người xem xét, giữ 72 giờ.

Gói công ty và API khác gói cá nhân

Với gói dành cho tổ chức, mặc định thường chặt hơn:

• ChatGPT Business, Enterprise, Edu: nội dung không dùng để huấn luyện theo mặc định.
• Claude Team, Enterprise và API: không áp dụng chính sách huấn luyện của gói cá nhân; Anthropic mặc định không dùng dữ liệu của sản phẩm thương mại để huấn luyện.
• API của OpenAI cũng mặc định không dùng để huấn luyện. Riêng Gemini API bậc miễn phí thì có thể dùng dữ liệu để cải thiện sản phẩm. Xem thêm bài Chatbot hay API.

Nếu công ty bạn đã mua gói tổ chức, hãy dùng tài khoản công ty cho việc công ty, đừng dùng tài khoản cá nhân.

Những gì không nên gõ vào

Cả ba hãng đều khuyên tương tự. OpenAI: đừng nhập thông tin nhạy cảm mà bạn không muốn bị xem xét hay sử dụng. Google: đừng nhập dữ liệu bí mật hoặc thứ bạn không muốn người xem xét nhìn thấy. Anthropic: cẩn trọng với dữ liệu tài chính, hồ sơ sức khoẻ, mật khẩu và tài liệu mật.

Mẹo khi vẫn cần AI giúp xử lý tài liệu:

• Thay tên thật bằng tên giả (Khách hàng A, Công ty B) và che số điện thoại, địa chỉ trước khi dán.
• Chỉ dán phần cần thiết, không dán cả tệp.
• Việc thật sự nhạy cảm: cân nhắc mô hình mở chạy trên máy, để dữ liệu không rời máy bạn.

Ở Việt Nam: luật mới về dữ liệu cá nhân

Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân số 91/2025/QH15 được Quốc hội thông qua ngày 26/06/2025, có hiệu lực từ 01/01/2026. Cùng ngày đó, Nghị định 13/2023/NĐ-CP về bảo vệ dữ liệu cá nhân hết hiệu lực.

Nếu bạn dùng AI trong công việc và có xử lý dữ liệu cá nhân của người khác (khách hàng, nhân viên), hãy hỏi bộ phận pháp chế hoặc người phụ trách của công ty trước khi đưa dữ liệu đó vào công cụ AI. Bài này không phải tư vấn pháp lý.

Danh sách kiểm tra 5 phút

1. Mở cài đặt quyền riêng tư của ứng dụng AI bạn dùng nhiều nhất, quyết định bật hay tắt huấn luyện.
2. Biết chỗ mở chat tạm thời / incognito cho những lần hỏi chuyện riêng.
3. Xem mục bộ nhớ, xoá những gì AI không cần nhớ.
4. Xoá các cuộc trò chuyện cũ có thông tin nhạy cảm.
5. Muốn biết hãng đang giữ gì về bạn: ChatGPT và Claude đều cho xuất dữ liệu trong phần cài đặt (Claude: Settings → Privacy → Export data, trên web và ứng dụng máy tính).

Nguồn tham khảo

Kiểm tra ngày 14/10/2026.

• Data Controls FAQ, How OpenAI handles data in consumer services, Deleting and archiving chats: OpenAI.
• Updates to Consumer Terms and Privacy Policy, How do I change my model improvement privacy settings?, How long do you store my data?, Use incognito chats, Sensitive data in chats, Export your Claude data: Anthropic.
• Gemini Apps Privacy Hub: Google.
• Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân số 91/2025/QH15: Công báo Chính phủ; Quốc hội thông qua Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân: Cổng Thông tin điện tử Chính phủ; Nghị định 13/2023/NĐ-CP hết hiệu lực từ 01/01/2026: Thư viện Pháp luật.